Verpleegkundige besteedt 39% tot 49% van tijd aan administratie
19 november 0 reacties 

Uit onderzoek blijkt dat zorgverleners 40% van hun tijd kwijt zijn aan administratie. Onder ziekenhuisverpleegkundigen is dat 39% en de wijkverpleegkundigen spannen de kroon: zij besteden maar liefst 49% van hun tijd aan administatieve taken. 

Het onderzoek is uitgevoerd door de denktank (Ont)Regel de Zorg, een initiatief van het huisartsencomité Het Roer Moet Om in samenwerking met VvAA. Het onderzoek ging vooraf aan de schrapconferentie ‘(Ont)Regel de Zorg – Schrap én Verbeter’ op 18 november 2017.  Zorgverleners, beleidsmakers en verzekeraars gingen die dag aan de slag om voorstellen te doen voor het schrappen van onzinnige regels. Ook minister Bruins van Medische Zorg & Sport was aanwezig en gaf in zijn openingsspeech de volledige steun aan de beweging. Volgens hem gaat de papierberg ten koste van plezier en vertrouwen. Onder het motto “Vertrouw elkaar, schrappen maar” riep hij op om te versnellen waarbij hij aangaf op 1 maart graag al een tussenstand te willen zien.

In het onderzoek bracht de denktank (Ont)Regel de Zorg in kaart hoeveel tijd zorgprofessionals per werkweek aan administratie besteden. Dat deden zij voor zes beroepsgroepen in de zorg - fysiotherapeuten, ziekenhuisverpleegkundigen, apothekers, psychiaters, medisch specialisten en wijkverpleegkundigen. Hieronder lees je in het kort de uitkomsten voor wijk- en ziekenhuisverpleegkundigen. 

Wijkverpleegkundigen: Te weinig tijd door te veel administratie

Opgeteld is een wijkverpleegkundige met een 35-urige werkweek zeventien uur bezig met administratie. In die tijd voeren zij dertien verschillende soorten administratieve handelingen uit. Wijkverpleegkundigen beseffen dat administratie onvermijdelijk is. Maar ze zijn allemaal overtuigd dat het uitvoeren van de administratieve handelingen te veel tijd kost of soms zelfs overbodig is.

De overbodige en tijdrovende administratieve handelingen leiden bovendien tot onnodige maatschappelijke kosten. In Nederland werken ongeveer 9300 wijkverpleegkundigen. Als het lukt om hen een jaar lang iedere week een uur minder te laten administreren dan levert dit naar schatting bijna 15 miljoen euro aan uitgespaarde loonkosten op (gebaseerd op uurtarief van de cao Zorg en Welzijn).

Bovendien maakt de grote hoeveelheid administratie het beroep van wijkverpleegkundige minder aantrekkelijk, terwijl er al een tekort is aan wijkverpleegkundigen. 

Waarom is administratiedruk zo groot?

De twee belangrijkste redenen die wijkverpleegkundigen noemen, zijn de verantwoordingseisen van zorgverzekeraars en de moeizame communicatie met andere zorgverleners. Zorgverzekeraars vragen aan wijkverpleegkundigen het aantal gewerkte uren per cliënt nauwgezet bijhouden. Dit kost ongeveer anderhalf uur per week. Het meest frustrerende van de urenregistratie is dat de wijkverpleegkundige de gewerkte tijd soms drie keer moet administreren: eerst bij de indicatiestelling, vervolgens bij de planning en daarna vaak nog bij het vastleggen van de daadwerkelijk bestede tijd. Wijkverpleegkundigen ervaren de nauwgezette urenregistratie als een blijk van wantrouwen waarmee hun professionele autonomie in het geding komt. Ze kunnen in onvoorziene situaties niet zelf bepalen dat het nodig is om af te wijken van de geindiceerde zorg. 

Communicatie met andere zorgverleners

Een andere oorzaak van de hoge administratiedruk is dat de communicatie met andere zorgprofessionals moeizaam en versnipperd verloopt. De wijkverpleegkundige signaleert vaak als eerste dat andere zorgverleners in actie moeten komen. Denk aan de huisarts, de specialist ouderengeneeskunde of een fysiotherapeut. Maar ook aan maatschappelijk werkers, familie of mantelzorgers. Om deze partijen op de hoogte te brengen bellen, mailen of whatsappen wijkverpleegkundigen tussen hun werkzaamheden door. Het kost veel tijd om alle informatie te ordenen, te verspreiden of te verkrijgen. Wijkverpleegkundigen zijn daarom zeer gebaat bij één gestandaardiseerd communicatiesysteem voor alle zorgverleners. 

Ziekenhuisverpleegkundige administreert 13 uur per week

Ziekenhuisverpleegkundigen besteden bijna veertig procent van hun tijd aan administratie, blijkt uit het onderzoek van de denktank. Ziekenhuisverpleegkundigen voeren legio administratieve handelingen uit. De meeste handelingen nemen op zichzelf weinig tijd in beslag. Het is de optelsom waardoor verpleegkundigen onvoldoende toekomen aan wat zij écht belangrijk vinden: patiëntenzorg. 

Als voorbeeld noemen zij de administratie van de score-lijsten. Verpleegkundigen rekenen het in de gaten houden van hun patiënten tot hun belangrijkste taken, maar hebben een hekel aan de strikte procedure waarmee dit geadministreerd moet worden. Een ander voorbeeld zijn de administratieve handelingen die nodig zijn voor de nazorg van patiënten die het ziekenhuis verlaten. "Het regelen van zorg is verworden tot een papieren overdracht. Vroeger belden we zelf met het verpleegtehuis of een thuiszorginstelling om de nazorg af te stemmen. Nu vullen we een stapel formulieren in", verzucht Rita Schotman, verpleegkundige in het Medisch Spectrum Twente. Zij voegt hier aan toe: "Bovendien hebben we vaak achteraf alsnog telefonisch contact met een wijkverpleegkundige omdat de formulieren niet toereikend zijn." 

Oorzaak administratiedruk

De meten-is-weten-cultuur en de behoefte aan een kwaliteitkeurmerk leiden tot extra administratieve handelingen. Verpleegkundigen zijn ervan overtuigd dat zij administratieve handelingen verrichten die de kwaliteit van zorg niet verbeteren. Daarnaast blijkt het lastig om aan te wijzen wie de medische noodzaak van administratieve handelingen verdedigt en wie dus aanspreekbaar is om deze af te schaffen. Bovendien moeten verpleegkundigen administratieve handelingen vaak uitvoeren in niet goed werkende ICT-systemen. 

Meer lezen over (Ont) Regel de Zorg en de uitkomsten van het onderzoek?